सामान्य स्पेक्ट्राचा परिचय
१. आरजीबी प्रकाश: सोप्या भाषेत सांगायचे तर, हा तो नैसर्गिक प्रकाश आहे जो आपण आपल्या दैनंदिन जीवनात पाहतो. आर/जी/बी हे दृश्य प्रकाशाचे तीन प्राथमिक रंग दर्शवतात: लाल/हिरवा/निळा. जो प्रकाश प्रत्येकाला दिसतो, तो या तीन प्रकाशांनी बनलेला असतो. या प्रकाश स्रोत मोडमध्ये घेतलेले फोटो, मोबाईल फोन किंवा कॅमेऱ्याने थेट घेतलेल्या फोटोंपेक्षा वेगळे नसतात.
२. समांतर-ध्रुवीकृत प्रकाश आणि तिरकस-ध्रुवीकृत प्रकाश
त्वचेच्या तपासणीमध्ये ध्रुवीकृत प्रकाशाची भूमिका समजून घेण्यासाठी, आपल्याला प्रथम ध्रुवीकृत प्रकाशाची वैशिष्ट्ये समजून घेणे आवश्यक आहे: समांतर ध्रुवीकृत प्रकाश स्रोत चकचकीत परावर्तन (specular reflection) वाढवू शकतात आणि विसरित परावर्तन (diffuse reflection) कमी करू शकतात; तर तिरकस ध्रुवीकृत प्रकाश विसरित परावर्तन ठळक करू शकतो आणि चकचकीत परावर्तन नाहीसे करू शकतो. त्वचेच्या पृष्ठभागावर, पृष्ठभागावरील तेलामुळे चकचकीत परावर्तनाचा प्रभाव अधिक स्पष्टपणे दिसून येतो, त्यामुळे समांतर ध्रुवीकृत प्रकाश पद्धतीमध्ये, खोलवरच्या विसरित परावर्तित प्रकाशाचा अडथळा न येता त्वचेच्या पृष्ठभागावरील समस्यांचे निरीक्षण करणे सोपे होते. तिरकस ध्रुवीकृत प्रकाश पद्धतीमध्ये, त्वचेच्या पृष्ठभागावरील चकचकीत परावर्तित प्रकाशाचा अडथळा पूर्णपणे गाळला जाऊ शकतो आणि त्वचेच्या खोल थरांमधील विसरित परावर्तित प्रकाशाचे निरीक्षण करता येते.
३. अतिनील प्रकाश
UV प्रकाश हे अल्ट्राव्हायोलेट प्रकाशाचे संक्षिप्त रूप आहे. हा दृश्य प्रकाशापेक्षा कमी तरंगलांबीचा अदृश्य भाग आहे. डिटेक्टरद्वारे वापरल्या जाणाऱ्या अल्ट्राव्हायोलेट प्रकाश स्रोताची तरंगलांबी श्रेणी 280nm-400nm दरम्यान असते, जी सामान्यतः ऐकल्या जाणाऱ्या UVA (315nm-280nm) आणि UVB (315nm-400nm) शी जुळते. लोक दररोज ज्या प्रकाश स्रोतांच्या संपर्कात येतात, त्यामधील अल्ट्राव्हायोलेट किरणे याच तरंगलांबीच्या श्रेणीत असतात आणि त्वचेचे दैनंदिन फोटोएजिंगमुळे होणारे नुकसान प्रामुख्याने याच तरंगलांबीच्या अल्ट्राव्हायोलेट किरणांमुळे होते. यामुळेच बाजारातील 90% पेक्षा जास्त (किंबहुना 100%) स्किन डिटेक्टरमध्ये UV प्रकाश मोड असतो.
वेगवेगळ्या प्रकाश स्रोतांखाली दिसू शकणाऱ्या त्वचेच्या समस्या
१. RGB प्रकाश स्रोत नकाशा: हा नकाशा सामान्य मानवी डोळ्यांना दिसणाऱ्या समस्या दर्शवतो. सामान्यतः, याचा वापर खोलीचे विश्लेषण करणाऱ्या नकाशाप्रमाणे केला जात नाही. याचा उपयोग प्रामुख्याने इतर प्रकाश स्रोत मोड्समधील समस्यांचे विश्लेषण आणि संदर्भासाठी केला जातो. किंवा या मोडमध्ये, प्रथम त्वचेद्वारे प्रकट होणाऱ्या समस्या शोधण्यावर लक्ष केंद्रित केले जाते आणि नंतर समस्यांच्या सूचीनुसार क्रॉस-पोलराइज्ड प्रकाश आणि UV प्रकाश मोडमधील फोटोंमध्ये संबंधित समस्यांची मूळ कारणे शोधली जातात.
२. समांतर ध्रुवीकृत प्रकाश: मुख्यतः त्वचेच्या पृष्ठभागावरील बारीक रेषा, छिद्रे आणि डाग यांचे निरीक्षण करण्यासाठी वापरला जातो.
३. क्रॉस-पोलराइज्ड प्रकाश: त्वचेच्या पृष्ठभागाखालील संवेदनशीलता, दाह, लालसरपणा आणि वरवरचे रंगद्रव्ये तपासा, ज्यामध्ये मुरुमांचे डाग, ठिपके, सनबर्न इत्यादींचा समावेश आहे.
४. अतिनील प्रकाश: UVB प्रकाश स्रोत (वूचा प्रकाश) मोड अंतर्गत, प्रामुख्याने मुरुमे, खोल डाग, प्रतिदीप्त अवशेष, हार्मोन्स, खोल त्वचारोग यांचे निरीक्षण करता येते आणि प्रोपिओनिबॅक्टेरियमचे एकत्रीकरण अतिशय स्पष्टपणे पाहता येते.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
प्रश्न: अतिनील प्रकाश हा मानवी डोळ्यांना न दिसणारा प्रकाश आहे. मग अतिनील प्रकाशात त्वचेच्या समस्या का दिसू शकतात?त्वचा विश्लेषक?
पहिले म्हणजे, पदार्थाची प्रकाशमान तरंगलांबी ही शोषण तरंगलांबीपेक्षा जास्त असल्यामुळे, त्वचा कमी तरंगलांबीचा अतिनील प्रकाश शोषून घेतल्यानंतर आणि नंतर तो प्रकाश बाहेर परावर्तित केल्यानंतर, त्वचेच्या पृष्ठभागावरून परावर्तित झालेल्या प्रकाशाचा काही भाग जास्त तरंगलांबीचा असतो आणि तो मानवी डोळ्यांना दिसणारा प्रकाश बनतो; दुसरे म्हणजे, अतिनील किरणे देखील विद्युतचुंबकीय लहरी आहेत आणि त्यांच्यात अस्थिरता असते, त्यामुळे जेव्हा पदार्थाच्या प्रारणाची तरंगलांबी त्याच्या पृष्ठभागावर पडणाऱ्या अतिनील किरणांच्या तरंगलांबीशी जुळते, तेव्हा हार्मोनिक रेझोनन्स (सुसंवादी अनुनाद) होतो, ज्यामुळे एका नवीन तरंगलांबीचा प्रकाश स्रोत निर्माण होतो. जर हा प्रकाश स्रोत मानवी डोळ्यांना दिसत असेल, तर तो डिटेक्टरद्वारे पकडला जाईल. एक तुलनेने सहज समजण्यासारखे उदाहरण म्हणजे, सौंदर्यप्रसाधनांमधील काही पदार्थ मानवी डोळ्यांना दिसत नाहीत, परंतु अतिनील प्रकाशाच्या संपर्कात आल्यावर ते प्रतिदीप्त होतात.
पोस्ट करण्याची वेळ: १९ जानेवारी २०२२
